Vogelgriep aangetoond bij dode zeehond

In het WEC (Werelderfgoedcentrum Waddenzee), het nieuwe thuis van Zeehondencentrum Pieterburen, is bij een gewone zeehond vogelgriep vastgesteld. Het dier werd op 16 december dood gevonden op Vlieland en kwam voor onderzoek naar het zeehondenziekenhuis. De vondst onderstreept het belang van onderzoek naar doodsoorzaken bij zeehonden én het advies om altijd afstand te houden tot zeehonden in het wild.

De vondst van vogelgriep bij de zeehond is gisteren opgenomen in de Kamerbrief ‘Ontwikkelingen vogelgriep en dierziekten’, ingediend door F.M. Wiersma, minister van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur, en mede ingediend door J.A. Bruijn, minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport. In de brief wordt de zeehond expliciet genoemd als voorbeeld van hoe het virus in de natuur kan voorkomen. Vermeldingen over zenuwverschijnselen zijn onjuist; het dier werd namelijk al dood aangetroffen.

Onderzoek naar dode zeehonden

Dode zeehonden worden regelmatig naar het Zeehondencentrum in Lauwersoog gebracht voor onderzoek. Ook dieren die in het centrum overlijden worden standaard onderzocht. Deze zogeheten necropsies leveren belangrijke informatie op over doodsoorzaken en de algehele gezondheid van de zeehondenpopulatie in de Waddenzee. Dode dieren worden altijd getest op vogelgriep.

Vogelgriep niet per se doodsoorzaak

In dit geval ging het om een gewone zeehond van een half jaar oud, geboren in de zomer van 2025. Het dier werd dood aangetroffen en door zeehondenwachters naar het centrum vervoerd. Bij zeehonden van deze leeftijd komen longworminfecties regelmatig voor, maar bij dit dier werden geen longwormen gevonden. Ook andere veelvoorkomende doodsoorzaken konden tijdens de necropsie niet worden vastgesteld, en het dier verkeerde bovendien in goede conditie. Dit maakte het overlijden onverwacht en aanleiding voor verder onderzoek.
“Dat vonden we opvallend,” aldus Sander van Dijk, marien bioloog en hoofd educatie bij het WEC. “Daarom hebben we dit eerst gemeld bij de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) en vervolgens hersenweefsel opgestuurd voor onderzoek.” Uit eerdere monsters die bij binnenkomst van de zeehond zijn genomen en het hersenweefsel, bleek inderdaad dat het dier vogelgriep had. Het is niet met zekerheid vast te stellen dat dit ook de doodsoorzaak was.